Zespół stresu pourazowego (PTSD – z języka angielskiego skrót post-traumatic stress disorder) jest rodzajem zaburzenia lekowego. PTSD może się rozwinąć na wskutek doświadczenia lub bycia świadkiem wydarzenia, które dotyczyło zagrożenia życia czy bezpieczeństwa. Na to zaburzenie mogą cierpieć ludzie w różnym wieku. Statystycznie zespół stresu pourazowego dwukrotnie częściej występuje u kobiet niż u mężczyzn.
Przyczyny zespołu stresu pourazowego
Przyczyny PTSD mogą mieć źródła w różnych wydarzeniach z naszego życia takich jak: wypadek samochodowy, napaść fizyczna, seksualna, przeżycie klęski żywiołowej czy przemoc psychiczna. Samo zaburzenie nie zawsze dotyczy tylko ofiary, ale również może spotkać osobę, która jest obserwatorem tych zdarzeń. Zwykle tym zdarzeniom towarzyszą bardzo mocne uczucia lęku, bezsilności i przerażenia. Szczególnie narażone na PTSD są osoby, które były na wojnie, czy uczestniczyły w katastrofach albo były ofiarami przemocy.
PTSD- jak się objawia?
Objawy PTSD mogą być różne w zależności od wieku. Wynika to z faktu, że dorośli i dzieci w różny sposób przeżywają traumatyczne wydarzenia.
Objawy u osób dorosłych, które mogą świadczyć o zespole stresu pourazowego to:
- koszmary senne będące konsekwencją traumatycznych przeżyć,
- problemy ze snem,
- problemy z koncentracją,
- nieustanne wspominanie i rozpamiętywanie tragicznych wydarzeń; natrętne myśli,
- unikanie miejsc, ludzi, którzy przypominają o traumatycznych chwilach,
- nadmierne czuwanie, nieustanny niepokój,
- przekonanie, że nic dobrego nie wydarzy się w przyszłości,
- wybuchy gniewu.
Objawy PTSD u dzieci to zwykle:
- problemy ze snem,
- koszmary,
- strach przed rozłąką z rodzicem,
- lęk przed ciemnością, potworami,
- utrata zdolności, które dziecko posiadało przed zaburzeniem np. mowy, korzystania z toalety,
- drażliwość, agresja
Osoby cierpiące na zespół stresu pourazowego doświadczają również innych zaburzeń takich jak: depresja, zaburzenia lękowe czy uzależnienie od substancji psychoaktywnych.
Złożony zespół stresu pourazowego (comlex – PTSD)
Złożony zespół stresu pourazowego ma cechy zaburzenia osobowości i zaburzenia stresowego pourazowego.
Objawy complex – PTSD to:
- zaburzenia w zakresie emocjonalności i impulsywności (samookaleczenia, myśli i zachowania autodestrukcyjne, zaburzenia popędu seksualnego, skłonność do ryzykownych zachowań),
- przekonanie, że jest się ofiarą, nieufność do innych,
- objawy somatyczne: bóle, zaburzenia np. kardiologiczne,
- poczucie winy, zwiększona podatność na zranienie, poczucie bezradności,
- zaburzenia uwagi i świadomości.
Jak leczyć zespół stresu pourazowego?
PTSD jest zaburzeniem lękowym, który powinien być leczony, jednak niezbędna jest do tego specjalistyczna pomoc. Leczenie jest niezbędne, by poprawić jakość życia i uporać się z zaburzeniem. W przypadku, gdy pacjent będzie wymagał pomocy farmakologicznej potrzebna jest wizyta u lekarza psychiatry. Niezbędna przy leczeniu PTSD jest pomoc psychoterapeutyczna najlepiej w nurcie poznawczo – behawioralnym. Terapia ma na celu przepracowanie z psychoterapeutą trudnych emocji i problemów, które niesie ze sobą to zaburzenie. Bardzo istotną rzeczą w uporaniu się z zespołem stresu pourazowego jest wyeliminowanie poczucia bezradności. Sposobami wspierającymi wewnętrzną siłę, która pomoże pokonać ową bezradność jest podejmowanie różnych pozytywnych aktywności i praktyk.
Aktywności, które warto stosować:
- uprawianie aktywności fizycznej,
- korzystanie z technik relaksacyjnych,
- spędzanie czasu z przyjaciółmi,
- unikanie używek i alkoholu,
- dołączenie do grup wsparcia PTSD.
Wczesna diagnoza i leczenie zespołu stresu pourazowego stwarza większą i szybszą szansę na całkowite wyleczenie. Szukanie pomocy po zaobserwowaniu objawów może powstrzymać dalszy proces rozwoju zaburzenia i zapobiec pogarszaniu się stanu chorej osoby.
Sprawdź, na czym polega psychoterapia „Psychoterapia i nurty psychoterapeutyczne”