Parafilia to zaburzenie preferencji seksualnych. Sama nazwa pochodzi z języka greckiego od słów „para” – obok i „philia” – miłość. Historycznie parafilie były również nazywane takimi wyrażeniami jak: perwersja, dewiacja seksualna bądź zboczenie seksualne. Parafilia seksualna to stan, w którym podniecenie i satysfakcja seksualna mogą pojawić się przy wystąpieniu pewnych warunków: konkretnego zachowania, osoby czy nawyku. 

Żeby jednak można było nazwać konkretne zachowanie zaburzeniem preferencji seksualnych musi być spełniony co najmniej jeden z poniższych warunków:

• zachowanie takie szkodzi zdrowiu partnera bądź osobie, u której występuje zaburzenie,
• dotyczy dziecka lub zwierzęcia,
• jego ofiarą są osoby, które nie wyraziły zgody na to,
• prowadzi do bólu, upokorzenia, dyskomfortu psychicznego,
• naruszane są przyjęte normy społeczne np. obnażanie się w miejscu publicznym.

Zaburzenia preferencji seksualnych występują częściej u mężczyzn. Parafilie mogą występować wraz z innymi zaburzeniami takimi jak choroby psychiczne, tymi wynikającymi z urazów mózgu, uzależnień od substancji odurzających czy zaburzeń emocjonalnych oraz zaburzeń osobowości. 

Parafilie – przyczyny

Pomimo wielu badań dotyczących parafilii nie wypracowano spójnej teorii wyjaśniającej zaburzenie. Najczęściej pojawiającą się tezą jest ta, która twierdzi, że dewiacje seksualne są skutkiem zaburzeń rozwoju seksualnego. Można również spotkać się z podziałem przyczyn dewiacji seksualnych na te, które swoje źródło mają w czynnikach biologicznych, psychicznych i społeczno – kulturowych. Czynniki biologiczne to głównie te związane z zażywaniem narkotyków, nadużywaniem alkoholu. Czynniki psychologiczne mają podłoże w dzieciństwie, zwłaszcza gdy dana osoba była w jakiś sposób wykorzystywana. Zaburzenia seksualne mogą pojawić się u osób, które pochodzą z rodzin patologicznych i zaznały np. znęcania psychicznego i fizycznego. Dodatkowo brak akceptacji wytworzył lęk, który skutkuje odchyleniami w obszarze seksualności danej osoby. Czynniki społeczne i kulturowe zawierają przyczyny powstałe np. u osób, które często korzystają z pornografii. Seksualność przedstawiana w takich przekazach znacznie różni się od tej rzeczywistej. Próba przeniesienia norm zachowań seksualnych w realną sferę prowadzi do pojawienia się odchyleń.

Parafilie – rodzaje

Wśród parafilii wyróżnia się następujące zaburzenia preferencji seksualnych:

Fetyszyzm

Polega na tym, że przedmiot tzw. fetysz, którym może być np. część garderoby pozwala uzyskać podniecenie seksualne oraz uzyskanie orgazmu. Fetyszyści oprócz części ubioru mogą być skoncentrowani na konkretnych częściach ciała – dłoniach, stopach itp.

Pedofilia

Dotyczy czerpania satysfakcji seksualnej z obcowaniem z dzieckiem, które jest jeszcze niedojrzałe. Jest to bardzo krzywdzący rodzaj parafilii, który pozostawia piętno na psychice dziecka.

Ekshibicjonizm

Wiąże się z obnażaniem przed nieznanymi osobami, przy jednoczesnym braku pragnienia doprowadzenia do stosunku seksualnego.

Masochizm seksualny

Dotyczy całkowitego podporządkowania się partnerowi i doprowadzeniu się do całkowitej uległości. Czynności związane z otrzymywaniem bólu, upokorzeniem, czy poniżaniem odczuwane są jako rozkosz seksualna.

Fetyszyzm transwestycyjny

Transwestyta przebiera się za osobę płci przeciwnej, by odczuwać podniecenie seksualne oraz by zaznać odczucie zaspokojenia.

Sadyzm seksualny

Dotyczy dominacji i bezwzględnego podporządkowania sobie partnera. Całkowite zawładnięciem drugą osobą wiąże się z zadawaniem jej bólu psychicznego i fizycznego.

Oglądactwo

Podniecenie seksualne i rozkosz osiąga się poprzez skryte podglądanie innych osób rozbierających się, lub będących w trakcie innych czynności intymnych.

Ocieractwo

Dotykanie i pocieranie genitaliami innych osób np. podczas korzystania z komunikacji zbiorowej wywołuje podniecenie i rozkosz.

Zoofilia

Dotyczy czerpania satysfakcji seksualnej w wyniku obcowania ze zwierzętami.

Nekrofilia

Satysfakcja seksualna osiągana jest poprzez obcowanie ze zwłokami.

Parafilie – leczenie

W zależności od rodzaju zaburzenia seksualnego stosuje się farmakologię, psychoterapię, hipnoterapię, metody behawioralne. Zazwyczaj proces leczenia jest długi, ale jego powodzenie zależy od determinacji pacjenta. Pacjent nie zawsze chce zmieniać coś, co stanowi dla niego źródło przyjemności i podniecenia seksualnego.  Trzeba wziąć pod uwagę fakt, że nie wszystkie rodzaje zaburzeń seksualnych wymagają leczenia.  Jeżeli partnerzy dopuszczają taką formę jako urozmaicenie to nie ma potrzeby leczenia. Granicę stanowi tu jednak prawo, a raczej jego łamanie. W przypadku wystąpienia perwersji seksualnych warto zawsze zaczerpnąć porady specjalisty. Leczenie parafilii opiera się na rozpoznaniu sposobu myślenia pacjenta, jego przekonań, stereotypów. Następnie analizuje się etapy procesu decyzyjnego u chorego, który wywołuje zachowanie dewiacyjne. Postępowanie terapeutyczne modyfikuje tak cały proces, by przerwać go i zmienić, aby nie nastąpiło zachowanie przestępcze. W trudniejszych przypadkach parafilii przestępczej takiej jak pedofilia, ekshibicjonizm czy oglądactwo rozważane jest włączenie leczenia farmakologicznego. Celem takiego postępowania jest osłabienie lub zniesienie popędu seksualnego.